FAO: Nguy cơ cháy rừng và sâu bệnh ngày càng tăng do biến đổi khí hậu
Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên hợp quốc (FAO) vừa công bố báo cáo cho thấy, các khu rừng trên thế giới đang ngày càng dễ bị cháy rừng và sâu bệnh do biến đổi khí hậu.
Cụ thể, báo cáo có tiêu đề “Tình trạng rừng thế giới năm 2024: Những đổi mới sáng tạo trong ngành lâm nghiệp hướng tới một tương lai bền vững hơn” được công bố tại Phiên họp lần thứ 27 của Ủy ban Lâm nghiệp (COFO). Sự kiện đang được tổ chức từ ngày 22 - 26/7 tại trụ sở của FAO ở thủ đô Rome (Italy).
Được biết, COFO là cơ quan quản lý lâm nghiệp hàng đầu của FAO, có nhiệm vụ xác định các vấn đề kỹ thuật và chính sách mới nổi, tìm kiếm giải pháp và tư vấn cho FAO về hành động thích hợp. Phiên họp năm nay có chủ đề “Tăng tốc các giải pháp lâm nghiệp thông qua đổi mới sáng tạo”.
Báo cáo nêu rõ: “Rừng và cây cối là thành phần thiết yếu của hệ thống nông nghiệp. Việc loại bỏ độ che phủ rừng, đặc biệt là ở vùng nhiệt đới, làm tăng nhiệt độ cục bộ và phá vỡ kỷ lục lượng mưa theo cách làm tăng thêm tác động cục bộ của biến đổi khí hậu toàn cầu, với những hậu quả nghiêm trọng tiềm ẩn đối với năng suất nông nghiệp”.
Trong báo cáo, FAO kêu gọi sự đổi mới trong ngành lâm nghiệp cùng với hành động khẩn cấp từ cộng đồng quốc tế nhằm đối mặt với những thách thức này và tiến tới đạt được các Mục tiêu Phát triển Bền vững (SDGs).
Cháy rừng và sâu bệnh nghiêm trọng hơn
Cháy rừng trên khắp thế giới đang dữ dội và thường xuyên hơn bao giờ hết, ngay cả ở những khu vực trước đây không bị ảnh hưởng. Chỉ riêng năm 2023, các vụ cháy rừng đã thải ra khoảng 6.687 megaton carbon dioxide. Cụ thể, FAO cho biết, các đám cháy ở vùng phương bắc ngay phía nam Bắc Cực đã đạt mức cao mới vào năm 2021 và chiếm gần 1/4 tổng lượng phát thải cháy rừng, tăng từ mức 10% trước đó.
Biến đổi khí hậu cũng làm cho rừng dễ bị tổn thương hơn trước các loài xâm lấn, với côn trùng, sâu bệnh và mầm bệnh đe dọa sự phát triển và sinh tồn của cây. Tuyến trùng gỗ thông, một loại giun tròn ký sinh cực nhỏ, đã gây thiệt hại đáng kể cho rừng thông bản địa ở một số quốc gia ở châu Á.
Các khu vực ở Bắc Mỹ cũng được dự đoán sẽ chịu thiệt hại nặng nề do côn trùng và bệnh tật vào năm 2027.
Nạn phá rừng là một mối đe dọa nghiêm trọng do nhu cầu sản xuất gỗ toàn cầu đang ở mức kỷ lục, 4 tỷ m3 mỗi năm. Các dự báo cho thấy nhu cầu gỗ tròn toàn cầu có thể tăng tới 49% trong khoảng thời gian từ năm 2020 đến năm 2050. Hơn nữa, gần 6 tỷ người dựa vào lâm sản ngoài gỗ và 70% người nghèo trên thế giới dựa vào các loài hoang dã cho nhu cầu cơ bản của họ.
Đối mặt với những thách thức như vậy, báo cáo của FAO cho rằng, đổi mới sáng tạo trong ngành lâm nghiệp đóng vai trò là động lực quan trọng thúc đẩy tiến trình đạt được các Mục tiêu phát triển bền vững (SDG).
Qua đó, Tổng Giám đốc FAO, ông Qu Dongyu lưu ý: “FAO nhận thấy khoa học và đổi mới sáng tạo là những thành phần quan trọng để đạt được các giải pháp dựa vào rừng”. Báo cáo này sẽ cung cấp thông tin cho các hoạt động của FAO nhằm mở rộng quy mô đổi mới sáng tạo dựa trên bằng chứng trong lĩnh vực lâm nghiệp; đồng thời sẽ hỗ trợ các thành viên của FAO và các bên liên quan khác trong việc tạo điều kiện cho sự đổi mới sáng tạo cần thiết, toàn diện và có trách nhiệm trong ngành lâm nghiệp, nhằm tăng cường tính bền vững và khả năng phục hồi của các hệ thống nông sản vì một thế giới tốt đẹp hơn và một tương lai tốt đẹp hơn dành cho tất cả mọi người, ông Qu Dongyu nói thêm.
![tm-img-alt](https://media.moitruongvadothi.vn/images/2024/07/23/9882-1721727253-rung.jpg)
Giải pháp cải tiến
FAO cho rằng khoa học có thể giúp giải quyết những thách thức này và xác định 5 sự đổi mới gồm: công nghệ, xã hội, chính sách, thể chế và tài chính sẽ giúp nâng cao tiềm năng của rừng nhằm giải quyết các thách thức toàn cầu. Một trong những ví dụ về sự đổi mới trên là sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI) để phân tích dữ liệu và tài trợ đổi mới cho việc bảo tồn rừng.
Các ví dụ bao gồm tiềm năng của công nghệ trí tuệ nhân tạo (AI) để tạo điều kiện thuận lợi cho việc phân tích tự động một khối lượng lớn dữ liệu quang học, radar và lidar hiện tại và tương lai, được thu thập hàng ngày bởi các máy bay không người lái, vệ tinh và các trạm vũ trụ; việc áp dụng gỗ khối và các cải tiến làm từ gỗ khác có thể thay thế những sản phẩm làm từ hóa thạch trong lĩnh vực xây dựng; các chính sách nhằm thu hút phụ nữ, thanh niên và người dân bản địa vào việc phát triển các giải pháp do địa phương lãnh đạo; và những đổi mới sáng tạo trong tài chính công và tư nhân để nâng cao giá trị của rừng.
Bên cạnh đó, báo cáo cũng liệt kê 5 hành động hỗ trợ sẽ giúp tăng cường đổi mới sáng tạo trong ngành lâm nghiệp, bao gồm: nâng cao nhận thức, nâng cao kỹ năng, năng lực và kiến thức đổi mới, khuyến khích các quan hệ đối tác chuyển đổi, đảm bảo nguồn tài chính có thể tiếp cận được nhiều hơn và phổ biến hơn dành cho đổi mới sáng tạo, cũng như cung cấp chính sách và môi trường pháp lý khuyến khích.
Đáng chú ý, phiên họp COFO của FAO đang diễn ra cùng với Tuần lễ Rừng thế giới lần thứ 9, sự kiện mang đến cho cộng đồng lâm nghiệp cơ hội để trao đổi ý tưởng, giới thiệu những thực tiễn tốt nhất và hành động thực tế, đồng thời đóng góp vào những phiên thảo luận quốc tế về các vấn đề lâm nghiệp và môi trường.